Đánh giá nồng độ CRP huyết thanh, thang điểm DAS 28 CRP, thang điểm DAS 28 ESR và một số yếu tố liên quan đến thiếu máu ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp - Phan , Võ Đình Huy; Trần, Thị Tiên Xinh; Trần , Trung Đức; Thiều , Thị Hà Giang; Phạm , Nguyễn Khôi Nguyên; Nguyễn , Thị Thanh Phương; Đặng , Ngọc Phước; Trần , Thị Kim Loan; Nguyễn , Minh Quang (Tạp chí Y Dược Huế, 2026)
Đặt vấn đề: Thiếu máu trong viêm khớp dạng thấp (VKDT) là tình trạng liên quan đến quá trình viêm mạn tính, việc phát hiện và điều trị sớm thiếu máu có thể góp phần cải thiện sức khỏe của người bệnh. Trong VKDT, tình trạng viêm đặc trưng bởi sự gia tăng nồng độ các chất chỉ điểm viêm trong huyết thanh, điển hình là CRP (C-reactive protein) và mức độ hoạt động bệnh được đánh giá thông qua thang điểm DAS 28 (Disease Activity Score 28). Mục tiêu: 1. Xác định nồng độ CRP huyết thanh, thang điểm DAS 28 CRP, thang điểm DAS 28 ESR và tình trạng thiếu máu ở bệnh nhân VKDT; 2. Khảo sát mối liên hệ giữa nồng độ CRP huyết thanh, tình trạng thiếu máu với một số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng ở bệnh nhân VKDT. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang 39 bệnh nhân được chẩn đoán VKDT tại Bệnh viện Trường Đại học Y - Dược Huế. Kết quả: Nồng độ CRP ở mức cao 45,72 [12,15 - 91,14] mg/L; 2/3 bệnh nhân có mức độ hoạt động bệnh cao (DAS 28 > 5,1); có 51,3% đối tượng nghiên cứu thiếu máu, tỉ lệ hồng cầu nhỏ chiếm 7,7%, hồng cầu bình thường chiếm 43,6% và tỉ lệ thiếu máu nhược sắc theo MCH là 28,2%. Nồng độ CRP có sự tương quan thuận chặt chẽ với tốc độ máu lắng (ESR) giờ đầu (p = 0,001, r = 0,515) và số lượng khớp sưng (p < 0,001, r = 0,533), tương quan thuận trung bình với số lượng khớp đau (p = 0,003, r = 0,463); có mối liên hệ giữa tình trạng thiếu máu với số lượng khớp đau của bệnh nhân (p = 0,02). Kết luận: Phần lớn bệnh nhân VKDT có nồng độ CRP tăng, mức độ hoạt động bệnh mạnh và trên 50% bệnh nhân có tình trạng thiếu máu. Thang điểm DAS 28 CRP tương quan rất chặt chẽ với DAS 28 ESR. Nghiên cứu cho thấy có mối liên quan giữa tình trạng thiếu máu, CRP và số lượng khớp đau. Nồng độ CRP huyết thanh tương quan thuận mức độ chặt chẽ với ESR giờ đầu.