Tóm tắt

Đặt vấn đề: Thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch (TTHKTM) là bệnh lý đứng thứ 3 trong số các nguyên nhân tử vong tim mạch tại các nước phát triển. Người bệnh phẫu thuật chỉnh hình lớn chi dưới như thay khớp háng, thay khớp gối và phẫu thuật gãy xương đùi có nguy cơ cao với tỷ lệ huyết khối tĩnh mạch sâu ước tính từ 40 - 60% trên nhóm người bệnh không được dự phòng. Việc sử dụng thuốc chống đông cần được tối ưu hóa do nguy cơ chảy máu và khoảng điều trị hẹp. Mục tiêu: Đánh giá tình hình sử dụng thuốc, tính phù hợp dự phòng TTHKTM và các yếu tố liên quan trên bệnh nhân phẫu thuật chỉnh hình chi dưới tại Bệnh viện Đà Nẵng. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 150 hồ sơ bệnh án của bệnh nhân ≥ 18 tuổi phẫu thuật chỉnh hình chi dưới và có sử dụng thuốc chống đông dự phòng TTHKTM từ tháng 5/2024 đến tháng 4/2025. Kết quả: Thuốc sử dụng là rivaroxaban (57,3%), phối hợp enoxaparin và rivaroxaban (32%), enoxaparin (4,7%) và phối hợp khác (6,0%). Tổng thời gian dùng thuốc trung bình 16,3 ± 7,1 ngày. Lựa chọn thuốc phù hợp 46,7%, liều dùng phù hợp 86,7%, thời điểm bắt đầu phù hợp 50,7%, tổng thời gian sử dụng phù hợp 42%. Phân tích hồi quy logistic đa biến cho kết quả: (1) bệnh nhân có nguy cơ TTHKTM trung bình (gồm trung bình cao, trung bình thấp) theo VNHA 2022 có nguy cơ lựa chọn thuốc không phù hợp cao gấp 20,789 lần (p < 0,001); (2) chẩn đoán gãy xương (OR = 3,911), bắt đầu bằng rivaroxaban (OR = 29,581) và nguy cơ TTHKTM cao theo VNHA 2022 (OR = 3,254) liên quan đến không phù hợp thời điểm bắt đầu (p < 0,05); (3) nam giới (OR = 2,722) và tuổi ≥ 60 (OR = 4,655) liên quan đến không phù hợp tổng thời gian sử dụng (p < 0,05). Kết luận: Tính phù hợp trong dự phòng TTHKTM bằng thuốc theo VNHA 2022 đạt cao nhất ở tiêu chí liều dùng với tỷ lệ 86,7%. Trong khi đó, tỷ lệ phù hợp về lựa chọn thuốc, thời điểm bắt đầu sử dụng và thời gian sử dụng thuốc còn hạn chế. Do đó, cần tăng cường rà soát, cập nhật và chuẩn hóa quy trình kê đơn nhằm nâng cao hiệu quả điều trị cũng như đảm bảo an toàn cho người bệnh trong dự phòng TTHKTM.