Tóm tắt
Đặt vấn đề: Hen phế quản là một trong những bệnh lý hô hấp phổ biến ở trẻ em, ảnh hưởng đến sức khỏe, sự tăng trưởng và phát triển của trẻ, đồng thời tạo gánh nặng cho gia đình và xã hội. Ở trẻ dưới 5 tuổi, việc chẩn đoán và đánh giá mức độ cơn hen phế quản còn gặp nhiều khó khăn. Quan sát chỉ văn ngón tay trỏ là một phương pháp Y học Cổ truyền, có ưu điểm đơn giản, dễ áp dụng, chi phí thấp, tuy nhiên giá trị của phương pháp này trong đánh giá mức độ của cơn hen phế quản cấp ở trẻ vẫn chưa được làm rõ đầy đủ.
Mục tiêu: Đánh giá mối liên quan giữa đặc điểm chỉ văn ngón tay trỏ với mức độ cơn hen phế quản cấp của trẻ dưới 5 tuổi.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 115 trẻ dưới 5 tuổi được chẩn đoán cơn hen phế quản cấp theo tiêu chuẩn Bộ Y tế, điều trị tại Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Trung Ương Huế từ tháng 08/2024 đến tháng 09/2025. Chẩn đoán và phân loại mức độ cơn hen phế quản cấp được thực hiện theo tiêu chuẩn Bộ Y tế. Các biến nghiên cứu chính bao gồm vị trí, màu sắc, độ chìm- nổi và hình dạng của chỉ văn ngón tay trỏ. Mối liên quan giữa các biến được phân tích bằng kiểm định Chi-square, Fisher’s exact test và hồi quy logistic nhị phân.
Kết quả: Vị trí, màu sắc và độ chìm- nổi của chỉ văn ngón tay trỏ ghi nhận mối liên quan có ý nghĩa thống kê với mức độ của cơn hen phế quản cấp (p < 0,05), trong khi hình dạng chưa ghi nhận có mối liên quan có ý nghĩa thống kê (p > 0,05). Phân tích hồi quy logistic cho thấy vị trí chỉ văn ngón tay trỏ (OR = 2,28; KTC 95%: 1,15-4,52), độ chìm nổi (OR = 72,77; KTC 95%: 11,78-449) và màu sắc (OR = 6,51; KTC 95%: 1,42-29,84) là các yếu tố có liên quan độc lập với khả năng thuộc nhóm cơn hen phế quản cấp mức độ trung bình/nặng. Ngưỡng vị trí chỉ văn từ khí quan (2.1 trở lên) có giá trị tiên lượng mức độ nặng của cơn hen phế quản cấp có độ chính xác (A) 72,2%, độ đặc hiệu (Sp) là 88%, độ nhạy (Se) là 67,8% và giá trị dự báo dương tính (Vp) là 95,3%.
Kết luận: Quan sát chỉ văn ngón tay trỏ có giá trị hỗ trợ trong đánh giá mức độ của cơn hen phế quản cấp ở trẻ em dưới 5 tuổi.
| Đã xuất bản | 28-09-2026 | |
| Toàn văn |
|
|
| Ngôn ngữ |
|
|
| Số tạp chí | Tập 16 Số 5 (2026) | |
| Phân mục | Nghiên cứu | |
| DOI | 10.34071/jmp.2026.5.919 | |
| Từ khóa |
công trình này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-phi thương mại-NoDerivatives 4.0 License International .
Bản quyền (c) 2026 Tạp chí Y Dược Huế
Zheng J, Jin YJ, Wang CH, Feng C, Lai XY, Hua SQ, et al. Global, regional, and national epidemiology of allergic diseases in children from 1990 to 2021: findings from the Global Burden of Disease Study 2021. BMC Pulm Med. 2025;25(1):54.
Trần Kiêm Hảo, Phạm Hoàng Hưng. Hướng dẫn xử trí nhi khoa. Huế: Nhà xuất bản Đại học Huế; 2016. tr.193-198.
Bộ Y tế. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị hen phế quản dưới 5 tuổi (Quyết định số 4888/QĐ-BYT ngày 12/09/2016). Hà Nội: Bộ Y tế; 2016. tr.1-4, 9.
王新征, 李燕. 小儿指纹诊法学术争鸣. 2008.
徐英敏. 小儿指纹诊法浅探. Henan Journal of Traditional Chinese Medicine and Pharmacy. 1995;10(4):5-6.
Trần Văn Hoà. Nghiên cứu giá trị của phương pháp nhìn hệ tĩnh mạch ngoại vi ngón tay trỏ trong chẩn đoán mức độ nhiễm khuẩn hô hấp cấp ở trẻ em từ sơ sinh đến 3 tuổi [luận án chuyên khoa cấp II]. Huế: Đại học Y Dược Huế; 2007. tr.35.
Trang Chấn Tây. Bàn tay với sức khỏe con người. Hà Nội: NXB Hà Nội; 2001.
Bùi Kim Thuận. Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và hiệu quả kiểm soát hen ở trẻ dưới 5 tuổi theo các dạng phenotype [luận án tiến sĩ y học]. Hải Phòng: Đại học Y Dược Hải Phòng; 2018.
Lý Nguyễn Nhật Anh, Hồ Lý Minh Tiên. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và các yếu tố liên quan đến mức độ nặng của hen phế quản ở trẻ dưới 2 tuổi. Tạp chí Y Dược Huế. 2024;14(5):37-45. doi:10.34071/jmp.2024.5.5
公方利. 探析“小儿指纹望诊法”. Chinese Medical & Pharmaceutical Journal. 2003;(2):95
Nguyễn Quang Quyền. Bài giảng giải phẫu học. Thành phố Hồ Chí Minh: Nhà xuất bản Y học; 2021.
Uông Thanh Tùng. Nghiên cứu giải phẫu tĩnh mạch nông cẳng tay – mu tay và sử dụng vạt tĩnh mạch trong tạo hình phủ bàn và ngón tay [luận văn]. Hà Nội: Đại học Y Hà Nội; 2020.
Trần Văn Kỳ. Triệu chứng và điều trị học đông y. Đồng Tháp: Nhà xuất bản Đồng Tháp; 1996. tr.19-21.
Zhang Y, Wang T, Yang F, et al. The origin of fingerprint diagnosis in children from the perspective of acupuncture and moxibustion theory. Guidelines Stand Chin Med. 2024;2(4):209-214.
李晨, 申丙焱. 《幼幼集成》小儿指纹诊法及其现代临床应用. 北京中医药. 2021;40(11):1241-1244. doi:10.16025/j.1674-1307.2021.11.020.
梁兆松. 从小儿指纹诊病. Journal for Beneficial Readines Drug Informations ＆ Medical Advices. 2003;(2):49.
Chu Văn Phong, Bành Thanh Hoa. Đoán bệnh qua tướng mạo. Cà Mau: NXB Cà Mau; 2000. tr.671-673, 691.
王长荣. 小儿指纹研究进展. Journal of Traditional Chinese Medicine. 1982:73-76.